Karamsar Filozof: Schopenhauer

Orijinal Metin – Sena Yildiz

Çok beğendiğim bir yazı. Kendisine ulaşmaya çalıştım yayımlamak için ancak ulaşamadım. Güzel bir özet Schopenhauer için.

”Bir ahlak duygusu ele alalım ki, temelleri olmayan ve yalnızca öğüt olarak kulaklarımızı doldurduğu için var olan. İşte böyle bir duygunun kayda değer olmasını bekleyemeyiz.”

Tarihin tozlu sayfalarında karamsarlığı ve paranoyasıyla, felsefede ise gerçekçiliği ve korkusuzluğuyla yer edinen, Hegel ve Schelling’e karşıtlığıyla da tanıdığımız Alman filozof Arthur Schopenhauer 1788 yılında dünyaya geldi. Ve bu filozof, dönemin şartlarının ve aile yapısının, gelişen düşünceleri, fikir akımlarını ve kişinin karakterini etkilediği kabul edilmiş varsayımsal düşüncesinin kanıtlarından biridir.

“Zihinsel bir uğraşı içermeyen boş zaman ölümdür ve diri diri gömülmektir.” 

schopenhauer-wannart.jpg

Ticareti geçim kaynağı olarak benimseyen Schopenhauer ailesi, Polonya’nın bölünmesiyle beraber özerkliğini kaybeden Danzig’i terk etti ve Hamburg’da yaşamaya başladı. Ailesinin geçim kaynağını, gelenekselliğiyle üstlenmiş ve devam ettirmeye çalışan Arthur Schopenhauer eğitimini de ticaret üzerine aldı. Genç yaşta kendisinden 11 yaş büyük Karoline ile yaşadığı duygusal ve erotik kargaşa kendini büyük bir bunalıma sürüklemesine sebep oldu ve bu olay ilerleyen zamanlarda felsefesinde yer vereceği kadınlarla ilgili düşüncelerine etkisi olduğu savunuldu.

Babasının vefatından sonra payına düşen mirası aldı ve kendini tıp öğrenimine adadı. Göttingen Üniversitesi’nde tıp eğitimi alırken ani bir kararla felsefeye yöneldi ve belki de bu kararıyla hayatında bir çağı kapatıp, düşünsel anlamda devrim yaratacağı yeni bir çağ başlatmış oldu.

“… Ama şunu hatırdan çıkarmayın, ahmaklar için yazanlar her zaman karşılarında geniş bir dinleyici kitlesi bulurlar; okuma zamanınızı sınırlamaya dikkat edin ve okumak için ayırdığınız zamanı da münhasıran bütün zamanların ve ülkelerin büyük kafalarının eserlerine tahsis edin, onlar insanlığın geri kalanını yukarıdan seyrederler…”

Annesi dönemin edebiyatçılarındandı ve o dönemde kendine sohbet salonu olarak da tanımlanabilecek bir salon açmıştı. Schopenhauer, annesinin bu salonunda birçok ünlü düşünürle tanıştı ve düşünce yapısı aldığı eğitimin de ışığında şekillenmeye başladı.

Kendini bir insan düşmanı olarak tanımlayan ve tek dostunun köpeği olduğunu ileri süren bu filozof yaşantısını başarılı çalışmalarla, çeşitli denemeler ve aforizmalarla süsledikten sonra hayata gözlerini yumdu ve ardında izinden giden öğrenciler ve insanları düşünmeye iten felsefi fikirlerini bıraktı. Bu öğrencilerden en çok bilineni hiççilik akımın filozofu Nietzsche’dir.

Schopenhauer felsefesinin temeli iradeye dayanır. Schopenhauer’a göre dünyanın temeli iradedir ve dünyanın geri kalanı fenomenler ışığında tasarlanmış bir yanılgıdan başka bir şey değildir. Asıl gerçeklik iyilik, dürüstlük ya da buna benzer erdemlerden ziyade istençlerdir ve bu istençler bir insanı acıya, mutsuzluğa ve bıkkınlığa sokmaktan geri durmayan bir güçtür.

schopenhauer-wannart-3.jpg

Schopenhauer birçok filozofun aksine bilinmeyeni, var olmayanı anlamayı değil, safi ıstırap ve sefaletin oluşturduğu bu dünyayı anlamanın asıl yolunun var olan kötülüğü ve acı gerçekleri kabullenmek olduğunu savunur. İçinde yaşanılan dünyanın, yaşanılan ve yaşanılması muhtemel olan en kötü dünya olduğunu savunur.

Schopenhauer’u anlamak için onu ana dilinde okumak önemlidir çünkü bu filozof döneminin filozoflarının aksine çok daha yalın ve anlaşılabilirliği yüksek bir dil kullanmış ve dobracılığıyla da bilinmiştir. Schopenhauer felsefesi ateizme ve budizme yakın duran kavramsal düşünceleriyle ses getirmiş; ölümünden kısa bir süre sonra bilim insanları ve filozoflar tarafından kabul edilmiş, bu insanların söylemleriyle onore edilmiştir.

Schopenhauer’u anlamak ancak onun hayatına, üslubuna ve kemikleşmiş düşüncelerine hakim olmakla mümkün olabilir. Belki de dünyanın yaşanılan en kötü evren olduğu düşüncesi, birebir günümüzü yansıtmakta ve bizi bu düşünceyi kabullenmeye zorlamaktadır…

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s